Rampenbestrijding

Het bieden van hulp aan diegenen die hulp behoeven, ook bij ongevallen anders dan bij brand, is een wettelijke kerntaak van een gemeente, vastgelegd in de Brandweerwet 1985. Ook de geneeskundige hulpverlening behoort tot deze kerntaak, krachtens de bepalingen in de Wet geneeskundige hulpverlening bij ongevallen en rampen.

De hulpverlening en rampenbestrijding maakt deel uit van een ruimer taakveld dat wordt omschreven als de openbare orde en veiligheid. De volgende instanties dragen verantwoordelijkheid:
•    Bestuursdienst Amsterdam, directie Openbare Orde en Veiligheid
•    Brandweer Amsterdam
•    Politie Amsterdam-Amstelland
•    GGD Amsterdam/GHOR

Het politiekorps is geen onderdeel van de gemeente, maar staat wel onder gezag van de burgemeester als het gaat om handhaving van de openbare orde en veiligheid (1).

(1)  Het Rijk heeft recentelijk plannen gelanceerd om het gezag over het politiekorps anders te organiseren en niet meer bij de burgemeester onder te brengen.

De taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden aangaande hulpverlening en rampenbestrijding zijn omschreven in landelijke wet- en regelgeving (de besluiten en regelingen zijn in de opsomming weggelaten):
•    Brandweerwet 1985
•    Politiewet 1993
•    Wet geneeskundige hulpverlening bij ongevallen en rampen
•    Wet ambulancevervoer
•    Wet rampen en zware ongevallen

De Gemeente Amsterdam heeft in overeenstemming met de Wet rampen en zware ongevallen een rampenplan vastgesteld, dat in werking treedt als de burgemeester een incident tot ramp verklaart. Het Rampenplan Amsterdam omvat onder andere taakomschrijvingen van bovengenoemde instanties, maar ook van diverse andere diensten en bedrijven. Ook de wijze van samenwerking, coördinatie en informatie-uitwisseling is in het Rampenplan beschreven, cruciale factoren voor effectieve en efficiënte rampenbestrijding. In de onderhavige rapportage is per dienst of bedrijf een opsomming gegeven van de taken volgens het Rampenplan.

Er wordt momenteel gewerkt aan een aantal rampenbestrijdingsplannen. Het betreft periodieke vernieuwing van bestaande plannen en het opstellen van nieuwe plannen. Het rampenbestrijdingsplan LPG-stations is ambtelijk afgewikkeld en gaat het besluitvormingstraject in. Het vernieuwen van de rampenbestrijdingsplannen voor de BRZO-bedrijven start in maart 2006. 

De positie van de stadsdelen verdient extra aandacht bij de behandeling van dit thema. Volgens de Verordening op de stadsdelen valt het handhaven van de openbare orde, de politionele hulpverleningen de brandbestrijding onder de zeggenschap van het centrale gemeentebestuur. Dat neemt niet weg dat stadsdelen diverse taken hebben als het gaat om hulpverlening en bestrijding van rampen en ongevallen. Bij een calamiteit, dat wil zeggen een voorval dat door de stadsdeelvoorzitter als zodanig wordt aangemerkt maar niet door de burgemeester tot ramp is benoemd, treden de procedures volgens het calamiteitenplan van het stadsdeel in werking. De crisisstaf van het stadsdeel heeft de leiding. Bij een ramp ondersteunt het stadsdeel de centrale stad ten behoeve van de rampenbeheersing. Stadsdelen beschikken over een (stadsdeel)rampenplan, dat is afgestemd op het Rampenplan Amsterdam.

Bronnen:

Dienst Ruimtelijke Ordening, team Juridische en Milieuzaken
Dienst Milieu en Bouwtoezicht
Stadsdelen Amsterdam-Noord, Amsterdam-Centrum, Slotervaart, Oost/Watergraafsmeer
Brandweer Amsterdam en Regionale Brandweer Amsterdam en omstreken
Gemeentelijk Havenbedrijf Amsterdam

Documenten Inventarisatie TBV Fysieke Veiligheid:
Wet op de Ruimtelijke Ordening
Wet milieubeheer
Wet Luchtvaart en Luchthavenindelingsbesluit Schiphol
Spoorwegwet
Besluit externe veiligheid inrichtingen en Regeling externe veiligheid inrichtingen
Registratiebesluit risicosituaties gevaarlijke stoffen
Overig landelijk beleid en -voornemens Externe Veiligheid
Circulaires aardgasleidingen en brandbare-vloeistofleidingen

Betrokken diensten en bedrijven
Dienst Ruimtelijke Ordening, team Juridische en Milieuzaken
Dienst Milieu en Bouwtoezicht
Stadsdelen
Brandweer Amsterdam en Regionale Brandweer Amsterdam en omstreken
Gemeentelijk Havenbedrijf Amsterdam